Wypadanie włosów po porodzie: ile trwa i co robić

Maluch ma trzy miesiące, w końcu śpi kilka godzin z rzędu, a Ty przy każdym myciu zostajesz z kosmykami między palcami. Na body dziecka, na poduszce, w odpływie prysznica. Nic dziwnego, że się przestraszyłaś.

Wypadanie włosów po porodzie dotyczy bardzo wielu świeżo upieczonych mam i w większości przypadków jest przejściowe. Poniżej przeczytasz, dlaczego tak się dzieje i ile zwykle trwa, z osią czasu miesiąc po miesiącu. Pokażemy też, co warto sprawdzić, na przykład ferrytynę po ciąży albo tarczycę, i podsuniemy kilka praktycznych pomysłów, jak przejść te miesiące z mniejszym niepokojem.

Dlaczego po porodzie wypadają włosy?

Włosy wypadają po porodzie, bo w ciąży hormony, przede wszystkim estrogeny, utrzymują więcej włosów niż zwykle w fazie wzrostu. Po porodzie poziom hormonów szybko spada i wiele włosów jednocześnie przechodzi w fazę spoczynku. Po mniej więcej dwóch, trzech miesiącach wypadają: to poporodowe łysienie telogenowe.^[1][2]

Wiele kobiet pamięta, że w ciąży miało gęstsze i bardziej lśniące włosy. To nie złudzenie: wypadało ich mniej. Poporodowe wypadanie to częściowo „rachunek” za tamte miesiące. Dlatego wydaje się ogromne: normalna wymiana sumuje się z włosami, które czekały w zawieszeniu.

Obraz mogą nasilać inne czynniki typowe dla tego okresu: utrata krwi przy porodzie, zapasy żelaza uszczuplone przez ciążę, poszarpany sen, stres i jedzenie często w biegu.

Kiedy zaczyna się wypadanie włosów po porodzie?

Wypadanie włosów po porodzie zaczyna się zwykle między drugim a czwartym miesiącem, często około trzeciego. Rzadko pojawia się zaraz po porodzie, bo włosy potrzebują kilku tygodni, by zakończyć fazę spoczynku i się oderwać.^[1][2]

Szczegół, który uspokaja wiele mam: ten moment często zbiega się z końcem połogu i pierwszymi miesiącami karmienia, ale to nie karmienie piersią je wywołuje. Wypadanie pojawia się także u kobiet, które nie karmią.

Ile trwa wypadanie włosów po porodzie?

U większości kobiet najsilniejsze wypadanie trwa kilka miesięcy i słabnie w ciągu 6–12 miesięcy od porodu. Odrost często widać najpierw jako „grzywkę” krótkich włosków wzdłuż linii włosów, na czole i skroniach.^[1][2]

Tempo jest różne u każdej kobiety. Jeśli wypadanie ciągnie się wyraźnie dłużej niż rok, możliwe, że poród uwidocznił inny, wcześniej obecny stan, na przykład łysienie androgenowe, albo że coś je podtrzymuje, jak niedobór żelaza czy problem z tarczycą.^[2]

Co jest normalne, a co nie?

Normalne jest rozlane wypadanie dużej ilości włosów między drugim a szóstym miesiącem, z poczuciem, że skronie pustoszeją. Nietypowe są natomiast placki bez włosów, świąd lub zaczerwienienie skóry głowy albo wypadanie o tym samym nasileniu po upływie roku.

Niedobór żelaza po porodzie: czy ma związek z włosami?

Może mieć. Ciąża i poród często uszczuplają zapasy żelaza, a według metaanalizy z 2022 roku niska ferrytyna wiąże się z rozlanym wypadaniem włosów u kobiet. To nie jest główna przyczyna wypadania po porodzie, ale częsty czynnik, który łatwo sprawdzić badaniem krwi.^[3][4]

W ciąży zapotrzebowanie na żelazo mocno rośnie: dla dziecka, łożyska i większej objętości krwi mamy. Przy porodzie dochodzi utrata krwi, czasem znaczna. Wiele kobiet wchodzi w pierwsze miesiące z niskimi zapasami, nawet jeśli morfologia ze szpitala wyglądała przyzwoicie.

Sygnały, przy których warto poprosić lekarza o ferrytynę:

• zmęczenie, które wydaje się nieproporcjonalne nawet do nocy z noworodkiem,
• zadyszka na schodach albo przyspieszone bicie serca,
• bladość, zimne dłonie i stopy,
• duża utrata krwi przy porodzie lub anemia w ciąży,
• wyjątkowo nasilone lub długie wypadanie włosów.

Wytyczne European Hematology Association uznają za niedobór żelaza ferrytynę poniżej 30 ng/ml, także przy prawidłowej hemoglobinie.^[4] Jak czytać ten wynik, wyjaśniamy w artykule o niskiej ferrytynie, a o samych włosach więcej piszemy w tekście ferrytyna a wypadanie włosów.

A tarczyca?

W pierwszym roku po porodzie u części kobiet rozwija się poporodowe zapalenie tarczycy, które może dawać na zmianę fazy nadczynności i niedoczynności. Wśród sygnałów są wypadanie włosów, zmęczenie, rozdrażnienie albo przeciwnie, spowolnienie i marznięcie. Badanie TSH wiele wyjaśnia: poproś o nie lekarza, jeśli wypadaniu towarzyszą takie objawy.

Co jeść po porodzie i w czasie karmienia piersią?

Po porodzie i w czasie karmienia warto stawiać na proste, ale pełnowartościowe posiłki, z białkiem, żelazem i witaminą C każdego dnia. Według EFSA referencyjne zapotrzebowanie na żelazo u kobiet karmiących piersią wynosi 16 mg dziennie, tyle samo co u kobiet w wieku rozrodczym.^[5]

Z niemowlęciem na rękach teoria niewiele daje: potrzebne są szybkie pomysły. Kilka przykładów:

• Śniadanie: owsianka z pestkami dyni i kiwi albo pieczywo pełnoziarniste z jajkiem i pomarańczą.
• Obiad: soczewica lub ciecierzyca z puszki, przepłukana i podsmażona ze szpinakiem i sokiem z cytryny.
• Kolacja: pieczone mięso lub ryba z papryką albo kotlet wołowy z surówką.
• Przekąski: orzechy, hummus z warzywami, jogurt.

Herbatę i kawę lepiej pić z dala od głównych posiłków, bo zmniejszają wchłanianie żelaza roślinnego. Jeśli jesteś na diecie wegetariańskiej lub wegańskiej, porozmawiaj z lekarzem albo dietetykiem, bo w czasie karmienia niektóre niedobory, jak witaminy B12, odbijają się także na dziecku. Więcej pomysłów znajdziesz w artykule o produktach bogatych w żelazo.

Wskazówka: przygotuj „zapas awaryjny” przy fotelu lub kanapie, na której karmisz: butelkę wody, orzechy, pełnoziarniste krakersy, banana. Wiele młodych mam pomija posiłki, nawet tego nie zauważając, a włosy należą do pierwszych, które to odczuwają.

Czy można brać suplementy w czasie karmienia piersią?

Niektóre suplementy można stosować w czasie karmienia, ale wybór zawsze trzeba uzgodnić z lekarzem, ginekologiem lub pediatrą. Często kontynuuje się to, co zalecono w ciąży; o żelazie decyduje się na podstawie morfologii i ferrytyny, a nie „na wszelki wypadek”.

Jeśli badania pokażą niskie zapasy, lekarz wskaże najlepszą formę i schemat. Wiele młodych mam źle znosi klasyczne żelazo z powodu dolegliwości jelitowych, a zaparcia po porodzie i tak są częstym problemem. Dlatego istnieją formy zaprojektowane tak, by były łagodniejsze dla żołądka, jak diglicynian żelaza czy żelazo liposomalne. Różnice wyjaśniamy w artykule jakie żelazo wybrać.

Żelazo przyczynia się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia oraz do prawidłowego wytwarzania czerwonych krwinek i hemoglobiny. W czasie karmienia piersią, tak jak w ciąży, porozmawiaj z lekarzem przed rozpoczęciem jakiegokolwiek suplementu.

Co robić, gdy po porodzie wypadają włosy?

Przy wypadaniu włosów po porodzie najbardziej pomagają cierpliwość, delikatna pielęgnacja i odpowiednie jedzenie. Jeśli wypadanie jest bardzo nasilone albo towarzyszy mu silne zmęczenie, warto sprawdzić z lekarzem ferrytynę, morfologię i tarczycę.

1. Traktuj włosy łagodnie: grzebień o szerokich zębach, żadnych ciasnych kucyków, miękkie gumki, suszarka na średniej temperaturze.
2. Rozważ krótsze lub cieniowane cięcie: nie zmienia wypadania, ale włosy łatwiej ułożyć i wyglądają na mniej przerzedzone.
3. Myj włosy, kiedy chcesz: częste mycie nie nasila wypadania, pokazuje tylko włosy, które już się oderwały.
4. Jedz regularnie: białko i żelazo każdego dnia, a przy posiłkach niech pomogą Ci bliscy.
5. Zrób badania, jeśli trzeba: morfologia, ferrytyna i TSH to dobry punkt wyjścia do rozmowy z lekarzem.
6. Nie ufaj szybkim obietnicom: włosy mają powolny cykl i żaden produkt nie skróci go do kilku dni.

Jeśli chcesz lepiej poznać inne możliwe przyczyny, przygotowałyśmy przewodnik o przyczynach wypadania włosów u kobiet. A żeby mieć pod ręką progi ferrytyny i pytania do lekarza, pobierz nasz bezpłatny, 20-stronicowy przewodnik.

Kiedy iść do lekarza

• wypadanie wciąż silne po 12 miesiącach od porodu,
• placki bez włosów lub coraz szerszy przedziałek,
• świąd, ból lub zaczerwienienie skóry głowy,
• skrajne zmęczenie, zadyszka, kołatanie serca lub zawroty głowy,
• duża utrata krwi przy porodzie lub anemia w ciąży,
• objawy ze strony tarczycy: rozdrażnienie, drżenie rąk, niewyjaśniona utrata lub przybranie na wadze, ciągłe marznięcie,
• przed rozpoczęciem jakiegokolwiek suplementu w czasie karmienia piersią.

Jeśli czujesz się stale przygnębiona, bez energii i bez radości z rzeczy, które wcześniej cieszyły, powiedz o tym lekarzowi lub położnej: nastrój po porodzie też zasługuje na uwagę.

Najczęściej zadawane pytania

Źródła

1. Malkud S. Telogen effluvium: a review. J Clin Diagn Res. 2015;9(9):WE01–WE03. doi.org
2. Mirallas O, Grimalt R. The postpartum telogen effluvium fallacy. Skin Appendage Disord. 2016;1(4):198–201. doi.org
3. Treister-Goltzman Y, Yarza S, Peleg R. Iron deficiency and nonscarring alopecia in women: systematic review and meta-analysis. Skin Appendage Disord. 2022;8(2):83–92. doi.org
4. Iolascon A et al. Recommendations for diagnosis, treatment and prevention of iron deficiency and iron deficiency anaemia. HemaSphere. 2024;8(7):e108. doi.org
5. EFSA NDA Panel. Scientific opinion on dietary reference values for iron. EFSA Journal. 2015;13(10):4254. doi.org